بدآموز و نادان مىشمارند . براى پى بردن به شيفتگى و اعتقاد راسخ و راستين ايرانيان همين بس كه به خيل انبوه اخترگران نظر اندازيم و مقام بلندى را كه در دربار دارند ، و مخارج زيادى كه براى آنان مىشود بنگريم ، و اين كه مىگويند تعداد منجمان اصفهان برابر ستارگان است كه شبانگاهان در آسمان پايتخت به جلوه در مىآيند ، بيانگر كثرت اخترگران مىباشد . همهء اخترگران ايران و دست كم بيشترينشان و مشهورترينشان از ايالت خراسان و بهتر بگويم در شهرك گناباد و در خاندانى جليل و گران گوهر به دنيا آمده‌اند و باليده‌اند و دانش اندوخته‌اند ، و تمام ستاره‌شناسانى كه طىّ شش هفت قرن گذشته نامور شده‌اند از اين شهرك برخاسته‌اند . به همين سبب پادشاه ايران اخترگران دربار را كسانى انتخاب مىكند كه در شهرك گناباد به دنيا آمده باشند و دانش آموخته باشند . در اين شهرك براى تحصيل علم ستاره‌شناسى مدرسه‌اى عالى وجود دارد كه حتى دانشمندان بزرگ علوم فلكى فرزندان خود را براى آموختن علم نجوم به اين مدرسه مىسپارند ، و معتقدند يكى از موجبات توسعه و گسترش علم اخترگرى در خراسان - باكتريان - و سغديان قديم پاكيزگى و خشكى و تابناكى هواى آن ديار است ، بدان سان كه مىتوان سير ستارگان را در آن جا رصد كرد ؛ و گفتنى است كه لطافت و درخشندگى و خشكى هواى اصفهان نيز كم از هواى خراسان نيست ؛ و تنظيم فلكى و ارصادى كه در حدود سال 1230 ميلادى به فرمان ركن الدوله پادشاه آل بويه به كوشش ابو حنيفه نسبت به نصف النهار اصفهان انجام يافت دقيق و درست بود . مىگويند و حقيقت مىنمايد كه هزينه ستاره گران پادشاه هر سال قريب چهار ميليون ليور بلكه افزون‌تر مىباشد ؛ و حكايت مىكنند يكى از منجمان دربار كه ساليانه پنجاه هزار ليور درآمد داشت در سال 1660 نامه‌اى مبنى بر تقاضاى افزايش حقوق ، به دربار شاه عباس ثانى تقديم كرد . شاه به خشم آمد و دستور داد صورت دقيقى از درآمد ستاره گران را تنظيم و به او تقديم كنند ، منجمان از اين دستور آشفته حال و نگران شدند و تدبيرها به كار بردند تا در صورت مذكور درآمدشان بسى كمتر از آنچه بود درج شود ؛ و چون در دربار دوستان و طرفداران متنفذ داشتند عايداتشان بيست هزار ليور تخمين زده شد . امّا مطلعان به من اظهار كردند كه درآمدشان چند برابر آنست كه ارزيابى شده ، زيرا حقوق اين منجمان از عوايد تيول